ઘરનું વાઇ-ફાઇ રાઉટર જ તમારો જાસૂસ છે!:સ્માર્ટફોન હાથમાં નહીં હોય તો પણ માત્ર તમારી ચાલથી જ તમારું ચિત્ર બનાવી લેશે

ડિજિટલ પ્રાઇવસી અને સર્વેલન્સ (નજર રાખવી)ને લઈને દુનિયાભરમાં એક ખૂબ જ ચોંકાવનારો રિપોર્ટ સામે આવ્યો છે. જર્મનીના કાર્લ્સરૂહે ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ ટેક્નોલોજીના સંશોધકોએ દાવો કર્યો છે કે, હવે તમારા ઘર કે સાર્વજનિક સ્થળોએ લાગેલા સાધારણ વાઇ-ફાઇ રાઉટર પણ તમને ટ્રેક કરી શકે છે. ચાલો જાણીએ શું છે આ ટેકનિક... વાઇ-ફાઇ રાઉટર કોઈ પણ ફોન કે ડિવાઇસ વગર કોઈ વ્યક્તિને કેવી રીતે ટ્રેક કરી શકે છે? જર્મનીના સંશોધકોએ આ માટે ‘બીએફઆઇડી’ (BFID) નામની ખાસ હેકિંગ પદ્ધતિ વિકસાવી છે. આ વાઇ-ફાઇના એક સામાન્ય ફીચર ‘બીમફોર્મિંગ ફીડબેક ઇન્ફોર્મેશન’ (બીએફઆઇ)નો ફાયદો ઉઠાવે છે. વાઇ-ફાઇ 5 અને તે પછીની ટેકનિકમાં આ ફીચર એટલા માટે આપવામાં આવ્યું હતું, જેથી રાઉટર સિગ્નલના પરફોર્મન્સને બહેતર કરી શકે. પરંતુ આ સિગ્નલ કોઈ પણ એન્ક્રિપ્શન (સુરક્ષા લોક) વગર સતત હવામાં તરતા રહે છે. જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ રૂમમાં ચાલે છે, ત્યારે આ તરંગોમાં અવરોધ આવે છે, જેને નજીકનું કોઈ પણ વાઇ-ફાઇ ડિવાઇસ ગુપ્ત રીતે કેપ્ચર કરી શકે છે. આ ટેકનિક કોઈ વ્યક્તિની ઓળખ કેટલી સચોટતાથી કરી શકે છે? સંશોધકોએ આ માટે મશીન લર્નિંગ અને AI મોડલ્સનો ઉપયોગ કરીને માનવીય હલનચલનની 'રેડિયો ઇમેજીસ' તૈયાર કરી. આ બરાબર એક કેમેરાની જેમ કામ કરે છે, પરંતુ પ્રકાશને બદલે રેડિયો તરંગો દ્વારા ચિત્ર બનાવે છે. 197 લોકો પર કરવામાં આવેલા ટેસ્ટમાં આ સિસ્ટમે 99.5% ચોકસાઈ સાથે લોકોને તેમની ચાલ અને બોડી સ્ટ્રક્ચરથી ઓળખી લીધા. એટલે કે હવે ટ્રેકિંગ માટે સ્માર્ટફોન, સ્માર્ટવોચ કે કોઈપણ ઇલેક્ટ્રોનિક ડિવાઇસનું હોવું જરૂરી નથી. આ ટેકનોલોજી વાઇ-ફાઇની રેડિયો તરંગોમાં માનવીય શરીરથી થતી હલચલને પકડીને દેખરેખ રાખી શકે છે. જો વાઇ-ફાઇને આપણું નામ નથી ખબર, તો તેનાથી પ્રાઇવસીને શું ખતરો છે? સાયબર સુરક્ષા નિષ્ણાતોના મતે, જોકે વાઇ-ફાઇ ડેટા સીધો તમારું નામ નથી જણાવતો, પરંતુ હુમલાખોરો આ ટ્રેકિંગ ડેટાને તમારા જૂના સ્માર્ટફોન રેકોર્ડ અથવા લોકેશન હિસ્ટ્રી સાથે જોડીને સરળતાથી તમારી સંપૂર્ણ ઓળખ ઉજાગર કરી શકે છે. સૌથી મોટો ખતરો એ છે કે સાર્વજનિક સ્થળો, મોલ કે ઓફિસમાં તમને ખબર પણ નહીં પડે અને કોઈ તમારી દરેક ગતિવિધિને સાયલન્ટલી મોનિટર કરી રહ્યું હશે. રાજકીય કાર્યકરો, પત્રકારો અને પ્રદર્શનકારીઓ માટે આ ટેકનિક સૌથી મોટો ખતરો બની શકે છે. આનાથી બચવાનો શું ઉપાય છે? સંશોધકોએ વૈશ્વિક ટેક સંસ્થાઓ અને રેગ્યુલેટર્સને અપીલ કરી છે કે તેઓ ભવિષ્યના વાઇ-ફાઇ ધોરણોમાં મજબૂત પ્રાઇવસી પ્રોટેક્શન અને એન્ક્રિપ્શન લાગુ કરે. જ્યાં સુધી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વાઇ-ફાઇ સિગ્નલોને એન્ક્રિપ્ટ કરવામાં ન આવે ત્યાં સુધી, સાર્વજનિક વાઇ-ફાઇની આસપાસ અત્યંત સાવચેત રહેવું અને સુરક્ષા નબળાઈઓને પેચ કરતા નવા ફર્મવેર અપડેટનો ઉપયોગ કરવો એ જ એકમાત્ર વ્યવહારુ રસ્તો છે.