સિટી એન્કર:જૂનાં કપડાંને નવું જીવન: કપડાંના રિસાઈક્લિંગ અને અપસાઈકલિંગ માટે અભિયાન

વિશ્વ પર્યાવરણ દિવસ નિમિત્તે ટેક્સટાઇલ કમિશનર વૃંદા દેસાઇ દ્વારા મુંબઈમાં ગ્રાહક પછીનાં કપડાંના કચરાનો સંગ્રહ અને અપસાઈકલ કરવા માટે રીફાઈબર અને ઓટરરીએ એક મોટી પહેલ શરૂ કરી છે. આ પહેલનો ઉદ્દેશ કાપડના કચરાનો સંગ્રહ, રિસાઈકલિંગ અને મૂલ્ય ઉમેરીને પર્યાવરણને અનુકૂળ અને ટકાઉ કાપડ પ્રણાલી બનાવવાનો છે. આ પહેલ હેઠળ 12 જૂન સુધી સમગ્ર મુંબઈમાં કપડાં સંગ્રહ ઝુંબેશ ચલાવવામાં આવશે. નાગરિકો, સંગઠનો અને વિવિધ જૂથોને વપરાયેલાં કપડાં સંગ્રહ કેન્દ્રો પર અથવા ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ દ્વારા જમા કરાવવા વિનંતી કરવામાં આવી હતી. આ પ્રસંગે 'રિફાઇબર અપસાઈકલ્ડ પ્રોડક્ટ્સ માર્કેટપ્લેસ'નું પણ ઉદઘાટન કરવામાં આવ્યું હતું. તિસાર સાથે સંકળાયેલી મહિલા કારીગરો દ્વારા બનાવેલી હસ્તકળા આ પ્લેટફોર્મ પર ઉપલબ્ધ થશે. આ દ્વારા કાપડના કચરાનું મૂલ્યવર્ધન કરવામાં આવશે અને મહિલાઓ માટે રોજગારીની તકો ઊભી કરવામાં આવશે. આ કાર્યક્રમમાં કાપડના કચરા વ્યવસ્થાપન માટે ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ, ભારતીય કાપડ ઉદ્યોગમાં ગોળાઈ વધારવા અને 'ઝીરો વેસ્ટ' ભવિષ્ય માટે ભાગીદારી બનાવવા અંગે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. આ પ્રસંગે મહારાષ્ટ્ર સરકારના કાપડ કમિશનર વૃંદા દેસાઈએ જણાવ્યું હતું કે, "ભારતે કાપડ રિસાઈકલિંગ અને ગોળાઈના ક્ષેત્રમાં સારી પ્રગતિ કરી છે. જો કે, ઘરોમાંથી ઉત્પન્ન થતા કાપડના કચરાનો વધુ અસરકારક ઉપયોગ કરવાની હજુ પણ મોટી તક છે. રિફાઇબર જેવી પહેલ સરકાર, ઉદ્યોગ અને નાગરિકોના સહયોગથી કાપડના કચરાને મૂલ્યવાન સંસાધનમાં પરિવર્તિત કરી શકે છે. જનજાગૃતિ, નવીનતા અને જનભાગીદારી દ્વારા આપણે વધુ ટકાઉ કાપડ પ્રણાલી તરફ આગળ વધી શકીએ છીએ." ટિસરનાં સ્થાપક ડૉ. મેઘા ફણસાળકરે જણાવ્યું હતું કે, "અમારું માનવું છે કે કચરો એક એવો સંસાધન છે જેનો ફરીથી ઉપયોગ કરી શકાય છે. ટેક્સટાઇલ અપસાઈકલિંગ દ્વારા અમે કચરાવાળા કાપડમાંથી ઉપયોગી ઉત્પાદનો બનાવી રહ્યા છીએ. આ મહિલાઓને રોજગારની તકો પૂરી પાડી રહ્યું છે. રિફાઇબર જેવી પહેલ નાગરિકોને પરિપત્ર અર્થતંત્રમાં ભાગ લેવાની તક આપે છે." રિફાઇબર અને ઓટરીના સીઓઓ મનોજ વાનવારીએ જણાવ્યું હતું કે, "રિફાઇબરનું લોન્ચિંગ વધુ જવાબદાર અને ટકાઉ કાપડ પ્રણાલી બનાવવા તરફ એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. અમારા ટેકનોલોજી પ્લેટફોર્મ અને સંગ્રહ નેટવર્ક દ્વારા, અમે કાપડના કચરાનું રિસાઈકલિંગ દરેક માટે સરળ અને અસરકારક બનાવવાનો પ્રયાસ કરીએ છીએ." ક્લોથિંગ મેન્યુફેક્ચરર્સ એસોસિયેશન ઓફ ઇન્ડિયા (સીએમએઆઈ)ના પ્રમુખ સંજય કટારિયાએ જણાવ્યું હતું કે, "આ પહેલ ફક્ત જૂના કપડાં એકત્ર કરવા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ કચરાને તકમાં પરિવર્તિત કરતી ચળવળ છે. ઉદ્યોગ, સરકાર, સામાજિક સંગઠનો અને નાગરિકોની ભાગીદારી દ્વારા વધુ ટકાઉ કાપડ પ્રણાલી બનાવવા તરફ આ એક મહત્ત્વપૂર્ણ પગલું છે."આ કાર્યક્રમમાં વર્લ્ડ ટ્રેડ સેન્ટર મુંબઈના પ્રમુખ ડૉ. વિજય કાલાંત્રી, સીએમએઆઈના સંતોષ કટારિયા, યુનિડોના ડો. પંકજ કુમાર, લાયન્સ ઇન્ટરનેશનલના ડિસ્ટ્રિક્ટ ગવર્નર લાયન મનોજ બાબર, સૂર્યા વલ્લુરી, ગ્રાસિમ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ સહિત વિવિધ ક્ષેત્રોના મહાનુભાવોએ હાજરી આપી હતી. તેમણે ભારતમાં કાપડ ઉદ્યોગમાં સર્કુલારિટી, નવીનતા અને ટકાઉ વિકાસ પર પોતાના વિચારો શેર કર્યા હતા. સરકાર, ઉદ્યોગ, સંસ્થાઓ, નાગરિકોના પ્રયાસ મુંબઈમાં શરૂ કરાયેલી આ પહેલ સરકાર, ઉદ્યોગ, વિકાસ સંગઠનો અને નાગરિકોના સંયુક્ત પ્રયાસો પર્યાવરણ અને સમાજ માટે સકારાત્મક પરિવર્તન કેવી રીતે લાવી શકે છે તેનું અસરકારક ઉદાહરણ છે. રિફાઇબર અને તેના ભાગીદારો વધુ ટકાઉ ભવિષ્ય માટે કાપડના કચરાને નવી તકોમાં પરિવર્તિત કરવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે.