ઉતાવળે ગેસનો બાટલો બુક કરાવતા પહેલાં સાવધાન!:સાયબર ઠગોની જાળમાં ફસાઈ જશો; LPG સિલિન્ડર બુકિંગ સ્કેમથી બચવા 9 સાવચેતી રાખો

ઈરાન-ઈઝરાયલ અને અમેરિકા વચ્ચેના યુદ્ધની અસર ભારત પર પણ પડી રહી છે. આના કારણે LPG ગેસનો પુરવઠો ખોરવાઈ રહ્યો છે. અફરાતફરીના માહોલમાં લોકો ઉતાવળમાં ગેસ બુકિંગ કરી રહ્યા છે. સાયબર ઠગ આ જ ઉતાવળનો ફાયદો ઉઠાવી રહ્યા છે. તેઓ તાત્કાલિક ગેસ બુકિંગના નામે લોકોને નિશાન બનાવી રહ્યા છે. આથી, ઇન્ડિયન સાયબર ક્રાઇમ કોઓર્ડિનેશન સેન્ટર (I4C) એ લોકોને સાવચેત કરવા માટે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X (અગાઉ ટ્વિટર) પર એક વીડિયો જાહેર કર્યો છે. આજે આપણે સાયબર લિટરસી કૉલમમાં 'LPG બુકિંગ સ્કેમ' વિશે વાત કરીશું. સાથે જ જાણીશું- નિષ્ણાત: રાહુલ મિશ્રા, સાયબર સિક્યોરિટી એડવાઈઝર, ઉત્તર પ્રદેશ પોલીસ પ્રશ્ન- ‘LPG ગેસ બુકિંગ સ્કેમ’ શું છે? જવાબ- આ સાયબર ફ્રોડ છે. આમાં ઠગ નકલી વેબસાઇટ, કોલ કે મેસેજ દ્વારા ગેસ બુકિંગના નામે લોકો પાસેથી OTP, બેંકિંગ ડિટેલ્સ માંગીને ખાતામાંથી પૈસા પડાવી લે છે. પ્રશ્ન- સ્કેમર્સ LPG બુકિંગના નામે લોકોને કેવી રીતે ફસાવે છે? જવાબ- સ્કેમર્સ LPG યુઝર્સની જરૂરિયાત અને ઉતાવળનો ફાયદો ઉઠાવે છે. ‘આખી રમત’ નીચે આપેલા ગ્રાફિકથી સમજીએ- પ્રશ્ન- કેવી રીતે ઓળખશો કે LPG બુકિંગ વેબસાઇટ સાચી છે કે નકલી? જવાબ- આ બાબતોનું ધ્યાન રાખો- I4C એ કેટલીક નકલી વેબસાઇટ્સની યાદી જાહેર કરી છે- પ્રશ્ન- નકલી કોલ કે મેસેજને કેવી રીતે ઓળખવા? જવાબ- આ માટે સાવચેતી જરૂરી છે. આ સંકેતોથી નકલી કોલ કે મેસેજને ઓળખી શકાય છે- પ્રશ્ન- LPG બુકિંગ સ્કેમથી બચવા માટે કઈ સાવચેતીઓ રાખવી જોઈએ? જવાબ- આ માટે સતર્ક અને જાગૃત રહેવું સૌથી જરૂરી છે. કોઈપણ કોલ, લિંક અથવા ઓફર પર વિશ્વાસ ન કરો. ફક્ત સત્તાવાર સ્ત્રોત (ઓફિશિયલ સોર્સ) દ્વારા જ બુકિંગ કરો. બધી જરૂરી સાવચેતીઓ નીચે આપેલા ગ્રાફિકમાંથી સમજીએ- પ્રશ્ન- શું કોઈ ગેસ એજન્સી કોલ પર બેંકિંગ વિગતો કે OTP માંગે છે? જવાબ- ના, કોઈ પણ ગેસ એજન્સી ફોન પર OTP, UPI પિન કે બેંકિંગ વિગતો માંગતી નથી. આવી માહિતી માંગતો કોલ સાયબર ફ્રોડ છે. પ્રશ્ન- ઘરેલું LPG બુકિંગનો સાચો અને સુરક્ષિત રસ્તો કયો છે? જવાબ- તેના માટે ગેસ કંપનીઓના સત્તાવાર પ્લેટફોર્મ (જેમ કે એપ, વેબસાઇટ, રજિસ્ટર્ડ નંબર કે વોટ્સએપ સર્વિસ)નો ઉપયોગ કરો. થર્ડ-પાર્ટી લિંક કે ગૂગલના અજાણ્યા નંબર પરથી બુકિંગ ન કરો. નીચે ગ્રાફિકમાં ત્રણ મુખ્ય ગેસ કંપનીઓના બુકિંગ માધ્યમો આપેલા છે- પ્રશ્ન- જો ભૂલથી નકલી લિંક પર ક્લિક થઈ જાય અથવા પર્સનલ ડિટેલ્સ શેર કરી દીધી હોય, તો તરત શું કરવું જોઈએ? જવાબ- આવી સ્થિતિમાં તરત જ કેટલાક પગલાં લો, જેથી નુકસાન અટકાવી શકાય. પ્રશ્ન- કોઈપણ પ્રકારના સ્કેમથી બચવા માટે કઈ મૂળભૂત બાબતોનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે? જવાબ- સાયબર ઠગ નવા-નવા રસ્તા અપનાવી રહ્યા છે. આનાથી બચવા માટે મૂળભૂત બાબતોનું ધ્યાન રાખો-