પેટની વધતી જતી ચરબી હાર્ટ એટેકને નિમંત્રણ આપશે!:જાણો બેલી ફેટ અને હાર્ટ ફેલ્યોર વચ્ચેનું ખતરનાક કનેક્શન, ચરબી ઘટાડવા આ 6 બેઝિક રૂલ્સ અપનાવો

ગયા મહિને બોસ્ટનમાં અમેરિકન હાર્ટ એસોસિએશન (AHA)ની એક કોન્ફરન્સ યોજાઈ હતી. તેમાં તાઈવાનની ‘નેશનલ યાંગ મિંગ ચિયાઓ તુંગ યુનિવર્સિટી’એ સંશોધન રજૂ કર્યું. તે મુજબ, બેલી ફેટ (પેટની ચરબી)ને કારણે હૃદય રોગ, ખાસ કરીને હાર્ટ ફેલ્યોરનું જોખમ વધે છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) અનુસાર, સ્થૂળતા એક રોગચાળો બની ગઈ છે. રોગચાળો એટલે કે એવો રોગ, જે દુનિયામાં ખૂબ ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યો છે. સ્થૂળતાને કારણે જીવલેણ રોગોથી દર વર્ષે સમગ્ર વિશ્વમાં પુખ્ત વયના 28 લાખ લોકો મૃત્યુ પામે છે. તેથી આજે ‘કામના સમાચાર’માં પેટની ચરબી (બેલી ફેટ) વિશે વાત કરીશું. સાથે જ જાણીશું કે- નિષ્ણાત: ડૉ. અમર સિંઘલ, ડાયરેક્ટર, કાર્ડિયોલોજી, શ્રી બાલાજી એક્શન મેડિકલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ, દિલ્હી પ્રશ્ન- તાજેતરના સંશોધનમાં પેટની ચરબી (બેલી ફેટ) અને હાર્ટ ફેલ્યોર વચ્ચે શું કનેક્શન જાણવા મળ્યું? જવાબ- નવા સંશોધન મુજબ, બેલી ફેટ (પેટની ચરબી)થી હાર્ટ ફેલ્યોરનું જોખમ વધી શકે છે. પેટની ચરબીના કારણે હાર્ટ ફેલ્યોરનું સૌથી મોટું કારણ ઇમ્ફ્લેમેશન છે- પ્રશ્ન- BMI અને બેલી ફેટમાં શું ફરક છે? જવાબ- BMI (બોડી માસ ઇન્ડેક્સ) અને બેલી ફેટ બંને સ્વાસ્થ્ય માટે જરૂરી પેરામીટર્સ છે, પરંતુ આ બંનેથી અલગ-અલગ બાબતો જાણવા મળે છે. BMI આ મેદસ્વીતા શોધવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ પરિમાણ છે. તેમાં ઊંચાઈ અને વજનનો ગુણોત્તર કાઢીને નક્કી કરવામાં આવે છે કે, વ્યક્તિ જાડી છે કે નહીં. જોકે, BMIથી એ જાણી શકાતું નથી કે શરીરમાં ચરબી ક્યાં જમા થઈ છે. તેનાથી એ પણ જાણી શકાય છે કે- બેલી ફેટ (પેટની ચરબી) બેલી ફેટનો અર્થ પેટની આસપાસ જમા થયેલી ચરબી છે. તેને કમરનું માપ લઈને જાણી શકાય છે. કમરનું કદ સ્વસ્થ વ્યક્તિની ઊંચાઈના અડધાથી ઓછું હોવું જોઈએ. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈની ઊંચાઈ 170 સેન્ટિમીટર હોય, તો ફિટ વ્યક્તિની કમરનું કદ 85 સેન્ટિમીટરથી ઓછું હોવું જોઈએ. પ્રશ્ન- સામાન્ય રીતે લોકો BMIને સ્વસ્થ શરીરનું પરિમાણ માને છે. શું આ વૈજ્ઞાનિક રીતે સાચું છે? જવાબ- BMIને લાંબા સમયથી સ્થૂળતા શોધવા માટે એક આવશ્યક સાધન તરીકે ઉપયોગમાં લેવાય છે. તે લોકપ્રિય બન્યું કારણ કે તે સરળ અને સસ્તું છે. તે જોખમના વલણોને સમજવામાં મદદ કરે છે, પરંતુ તે એટલું વૈજ્ઞાનિક નથી. તેથી તેની મર્યાદાઓ છે- ચરબી અને સ્નાયુ વચ્ચેનો ફરક કરી શકતું નથી ચરબી ક્યાં જમા થઈ છે, તે જાણી શકાતું નથી પ્રશ્ન- નવા સંશોધનો, વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસો પેટની ચરબીને BMI કરતાં વધુ ખતરનાક કેમ ગણાવી રહ્યા છે? જવાબ- ડૉ. અમર સિંઘલના મતે, BMI થી માત્ર ઊંચાઈના ગુણોત્તરમાં વજન જાણી શકાય છે. તેનાથી એ જાણી શકાતું નથી કે, શરીરમાં ચરબી ક્યાં જમા થઈ છે. નવા સંશોધનો, અભ્યાસોમાં પેટની ચરબીને શા માટે વધુ ખતરનાક માનવામાં આવે છે, ગ્રાફિક્સથી સમજીએ- પ્રશ્ન- શું બેલી ફેટ અને વિસરલ ફેટ અલગ હોય છે? જવાબ- ના, આ અલગ નથી હોતા, પરંતુ એકબીજા સાથે જોડાયેલા છે, સમજીએ કેવી રીતે- બેલી ફેટ શું હોય છે? પેટની આસપાસની ચરબીને બેલી ફેટ કહેવાય છે. આ બે પ્રકારના હોય છે- વિસરલ ફેટ શું છે? પ્રશ્ન- પેટ પર જમા થયેલી ચરબી હૃદયને કેવી રીતે નુકસાન પહોંચાડે છે? જવાબ- બેલી ફેટ અંદરથી જ હૃદયને ઘણી રીતે નુકસાન પહોંચાડે છે. તેને ગ્રાફિકમાં જોઈએ- પ્રશ્ન- વિસરલ ફેટ વધવાનું જોખમ કોને વધુ છે? જવાબ- વિસરલ ફેટનું જોખમ દરેકને હોય છે, પરંતુ કેટલાક લોકોમાં તેનું જોખમ વધુ હોય છે. ગ્રાફિકમાં જોઈએ- પ્રશ્ન- બેલી ફેટ ઘટાડવા માટે જીવનશૈલી કેવી હોવી જોઈએ? જવાબ- પેટની ચરબી (બેલી ફેટ) ઘટાડવા માટે કોઈ એક યુક્તિ નથી. તે સંપૂર્ણ જીવનશૈલી પર આધાર રાખે છે. કેટલીક સારી ટેવો અપનાવીને તેને મોટાભાગે ઘટાડી શકાય છે. ગ્રાફિકમાં જોઈએ- પ્રશ્ન- પેટની ચરબી ઘટાડવા માટે શું ખાવું અને શું ન ખાવું? જવાબ- પેટની ચરબી ઘટાડવામાં આહારની ભૂમિકા સૌથી મહત્ત્વની છે. કોઈ શું ખાય છે અને પીવે છે, તેનાથી નક્કી થાય છે કે શરીરમાં સ્નાયુઓ વધશે કે ચરબી. તેથી સમજીએ કે શું ખાવું જોઈએ અને શું નહીં- શું ખાવું? 1. પ્રોટીન 2. ફાઇબર 3. હેલ્ધી ફેટ 4. પ્રોબાયોટિક ફૂડ 5. પાણી શું ન ખાવું? 1.મીઠું 2. રિફાઈન્ડ કાર્બ 3. પ્રોસેસ્ડ અને જંક ફૂડ