સીલ ટીમ-6એ પહાડોમાંથી અમેરિકી પાઇલટને બચાવ્યો:ઈરાનમાં 300 કિમી અંદર ઘૂસીને ઓપરેશન પાર પાડ્યું, લાદેનને મારનાર યુનિટ આ જ હતી

અમેરિકાએ ઈરાનમાં ગુમ થયેલા બંને પાઇલટ્સને 36 કલાકની અંદર બચાવી લીધા. ઈરાનમાં 3 એપ્રિલે એક ઓપરેશન પર ગયેલા F-15E ફાઇટર જેટ્સ પર હુમલો થયો હતો. વિમાન ક્રેશ થાય તે પહેલાં બંને પાઇલટ્સ પેરાશૂટની મદદથી બહાર નીકળી ગયા હતા. તેમાંથી એક પાઇલટને અમેરિકી સેનાએ થોડા કલાકો પછી શોધી કાઢ્યો, જ્યારે બીજા માટે એક મોટું રેસ્ક્યુ ઓપરેશન ચલાવવામાં આવ્યું. તેની સફળતાની પ્રશંસા અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પણ કરી. તેમણે તેને દેશના ઇતિહાસનું સૌથી ખતરનાક રેસ્ક્યુ મિશન ગણાવ્યું. ન્યૂયોર્ક ટાઈમ્સના રિપોર્ટમાં સૂત્રોના હવાલાથી જણાવવામાં આવ્યું છે કે અમેરિકી નેવીની સ્પેશિયલ યુનિટ 'સીલ ટીમ-6' એ આને અંજામ આપ્યો. આ તે જ સ્પેશિયલ ફોર્સ છે જેણે 2011માં આતંકવાદી ઓસામા બિન લાદેનને પાકિસ્તાનના એબટાબાદમાં ઘૂસીને માર્યો હતો. ઇઝરાયલના સહયોગથી મિશન શક્ય બન્યું ઈરાન સાથેના સંઘર્ષ વચ્ચે, આ 2026નું પ્રથમ કન્ફર્મ અમેરિકી ગ્રાઉન્ડ ઓપરેશન માનવામાં આવે છે. એક સૈનિકને બચાવવા માટે મોટા પાયે સૈન્ય શક્તિનો ઉપયોગ થયો, જે તેનું મહત્વ દર્શાવે છે. મિશનને સફળ બનાવવા માટે અમેરિકાએ અનેક સ્તરોમાં રણનીતિ બનાવી. પહેલા, ઇઝરાયલી ગુપ્તચર એજન્સીએ ઇરાની સેનાની હિલચાલ ટ્રેક કરી. પછી હવાઈ હુમલા 36 કલાક માટે રોકવામાં આવ્યા જેથી બચાવ ટીમ આગળ વધી શકે. ત્યારબાદ CIA એ ખોટી માહિતી ફેલાવી કે ઓફિસર રસ્તા પરથી ભાગી ગયો છે. ઉપર અમેરિકી ફાઇટર જેટ્સ દેખરેખ રાખી રહ્યા હતા, જ્યારે જમીન પર કમાન્ડો આગળ વધી રહ્યા હતા. અમેરિકી નેવીની સ્પેશિયલ યુનિટ SEAL ટીમ-6 એ ઓપરેશન શરૂ કર્યું. જ્યારે કમાન્ડો અધિકારી સુધી પહોંચ્યા, ત્યારે ઈરાની સેના ખૂબ નજીક હતી. આવી સ્થિતિમાં, ભારે ગોળીબાર કરીને દુશ્મનને પાછળ ધકેલવામાં આવ્યો. ત્યારબાદ ટ્રાન્સપોર્ટ વિમાનો ગોળીબાર વચ્ચે ઉતર્યા અને ઘાયલ અધિકારીને બહાર કાઢવામાં આવ્યો. અમેરિકી સેનાએ પોતાના જ બે વિમાન નષ્ટ કર્યા ઓપરેશન દરમિયાન ઇસ્ફાહાન નજીક ટેકનિકલ ખામીને કારણે બે અમેરિકી ટ્રાન્સપોર્ટ વિમાનો કામ કરી શક્યા નહીં. આ વિમાનોને સ્થળ પર જ વિસ્ફોટ કરીને નષ્ટ કરી દેવામાં આવ્યા, જેથી કોઈ સંવેદનશીલ ટેકનોલોજી દુશ્મનના હાથમાં ન આવે. આ મિશનની સરખામણી 2011માં પાકિસ્તાનના એબટાબાદમાં થયેલા ઓપરેશન સાથે કરવામાં આવી રહી છે, જ્યારે ઓસામા બિન લાદેનને ઠાર કરવામાં આવ્યો હતો. ત્યારે પણ અમેરિકી કમાન્ડોએ ખરાબ હેલિકોપ્ટરને નષ્ટ કરી દીધું હતું. એબટાબાદ કરતાં મોટું હતું ઈરાનનું રેસ્ક્યુ મિશન ઈરાનમાં રેસ્ક્યુનું આ મિશન એબટાબાદ ઓપરેશન કરતાં મોટું હતું. તેમાં 24 સીલ કમાન્ડો બે સ્ટેલ્થ બ્લેક હોક હેલિકોપ્ટરમાં પાકિસ્તાનની અંદર ઘૂસ્યા હતા. પરંતુ આમાં સેંકડો સ્પેશિયલ ફોર્સ સૈનિકો, ડઝનબંધ લડાકુ વિમાનો અને હેલિકોપ્ટર, સાયબર અને સ્પેસ ટેકનોલોજી. બધા એક જ મિશન માટે જોડાયા હતા. ઈરાનની અંદર, ઇસ્ફહાન નજીક એક ત્યજી દેવાયેલી એરસ્ટ્રીપ પર ફોરવર્ડ રિફ્યુલિંગ પોઈન્ટ બનાવવામાં આવ્યો. બે MC-130J કમાન્ડો વિમાન અને MH-6 હેલિકોપ્ટર ત્યાં ઉતર્યા. પરંતુ બંને ટ્રાન્સપોર્ટ વિમાન ત્યાં ફસાઈ ગયા અને ઉડી શક્યા નહીં. નવા વિમાનો બોલાવવામાં આવ્યા. તેઓ ગોળીબાર વચ્ચે પહોંચ્યા. આખરે, સીલ ટીમ 6 એરમેનને શોધી કાઢ્યા. મિશન સફળ - એક પણ અમેરિકી સૈનિક મૃત્યુ પામ્યો નહીં હવે સહેજ પણ ભૂલની કોઈ શક્યતા નહોતી. ઈરાની દળો નજીક પહોંચી રહ્યા હતા. કમાન્ડોએ ગોળીબાર કરીને તેમને રોક્યા. ઉપરથી હવાઈ હુમલા કરીને દુશ્મનના કાફલાઓને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા. ઘાયલ એરમેનને પહાડોમાંથી બહાર કાઢીને વિમાનમાં બેસાડવામાં આવ્યો, સાથે જ ફસાયેલી રેસ્ક્યુ ટીમને પણ. ત્રણ નવા ટ્રાન્સપોર્ટ વિમાન તેમને લઈને ઈરાનથી બહાર નીકળ્યા. આ મિશનમાં અમેરિકાનો કોઈ સૈનિક મૃત્યુ પામ્યો નહીં. ઈરાનમાં ઓપરેશન નિષ્ફળ, પછી બની સીલ ટીમ-6 1979માં ઈરાનની ઇસ્લામિક ક્રાંતિ પછી તેહરાનમાં અમેરિકી દૂતાવાસ પર કબજો થઈ ગયો. આ દરમિયાન 52 અમેરિકીઓને બંધક બનાવી લેવામાં આવ્યા. તેમને છોડાવવા માટે અમેરિકાએ એપ્રિલ 1980માં એક મિશન ઓપરેશન ઈગલ ક્લો લોન્ચ કર્યું. ઈરાનના રણમાં ટેકનિકલ ખામી, હવામાન અને કોઓર્ડિનેશન નિષ્ફળ થવાને કારણે આ મિશન નિષ્ફળ ગયું. આમાં 8 અમેરિકી સૈનિકો માર્યા ગયા હતા. ત્યારે અમેરિકાને અહેસાસ થયો કે તેની પાસે એવું યુનિટ નથી જે હાઈ-રિસ્ક કાઉન્ટર-ટેરર ઓપરેશનમાં બંધકોને બચાવવા અને દુશ્મનના વિસ્તારમાં ગુપ્ત મિશનને પૂરી ક્ષમતાથી કરી શકે. આ નિષ્ફળતાના તરત જ પછી અમેરિકી નેવીએ સીલ ટીમ-6 બનાવી. તેનું અસલી નામ નેવલ સ્પેશિયલ વોરફેર ડેવલપમેન્ટ ગ્રુપ છે. તેનું કોડ નેમ DEVGRU છે. આ ડેવલપમેન્ટ અને ગ્રુપથી મળીને બનાવવામાં આવ્યું છે. ટીમ-6 નામ સોવિયત યુનિયનને છેતરવા માટે રાખવામાં આવ્યું આ પહેલા નિયમિત સ્પેશિયલ ઓપરેશન માટે સીલ ટીમ-1 અને સીલ ટીમ-2 હતી. પરંતુ સૌથી ગુપ્ત મિશન પૂરા કરવા માટે સીલ ટીમ-6 બનાવવામાં આવી. ત્યારે ટીમ-6 નામ જાણી જોઈને રાખવામાં આવ્યું હતું જેથી સોવિયત યુનિયનને લાગે કે અમેરિકા પાસે ઘણી સીલ ટીમો છે. સીલ ટીમ 6 ને એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવે છે કે તેઓ જમીન, સમુદ્ર અને હવા ત્રણેય જગ્યાએ ઓપરેશન કરી શકે. રાત, ખરાબ હવામાન, દુશ્મનના વિસ્તાર જેવી દરેક પરિસ્થિતિમાં કામ કરે અને ઓળખ વગર ગુપ્ત મિશન પૂરા કરે. જેમ અમેરિકી સેનાની ડેલ્ટા ફોર્સ છે, તેવી જ રીતે નેવીની સીલ ટીમ-6 છે. બંને ટાયર-1 યુનિટ છે. ફરક ઓપરેટિંગ ડોમેનનો છે- ડેલ્ટા ફોર્સ જમીન આધારિત અને સીલ ટીમ-6 સમુદ્ર અને મલ્ટી ડોમેન ઓપરેશન માટે છે. દુનિયામાં સૌથી કઠિન એન્ટ્રી ટેસ્ટ સીલ ટીમ 6 માં સામેલ થવું દુનિયાની સૌથી કઠિન પસંદગી પ્રક્રિયાઓમાંનું એક છે. તેમાં સીધી ભરતી થતી નથી. પહેલા નેવી સીલ બનવું પડે છે, પછી ઘણા વર્ષોના અનુભવ પછી પસંદગીના કમાન્ડોઝને આગળ બોલાવવામાં આવે છે. આ પછી ગ્રીન ટીમ નામની એક કડક પસંદગી અને તાલીમ પ્રક્રિયા હોય છે. આ જ તે છેલ્લો તબક્કો હોય છે, જ્યાંથી અંતિમ પસંદગી કરવામાં આવે છે. આ દરમિયાન સૈનિકોને અત્યંત કઠિન શારીરિક અને માનસિક પરીક્ષણોમાંથી પસાર થવું પડે છે. તેમાં લાંબા અંતરની દોડ, ભારે વજન સાથે કૂચ, ખુલ્લા પાણીમાં તરવું અને ઊંઘની કમી વચ્ચે સતત કામ કરવું શામેલ છે. માત્ર નકશા અને કંપાસના સહારે કઠિન વિસ્તારોમાં રસ્તો શોધવા જેવા કાર્યો પણ આપવામાં આવે છે. સૌથી મહત્વનો ભાગ માનસિક પરીક્ષણ હોય છે, જેમાં દબાણમાં સાચા નિર્ણયો લેવા, ટીમ સાથે તાલમેલ બેસાડવો અને લાંબા સમય સુધી તણાવમાં કામ કરવાની ક્ષમતાને ચકાસવામાં આવે છે. આ તબક્કામાં મોટી સંખ્યામાં ઉમેદવારો બહાર થઈ જાય છે. જેઓ પસંદગી પાર કરી લે છે, તેમના માટે અસલી તાલીમ શરૂ થાય છે. આ સંપૂર્ણપણે હાઈ-રિસ્ક મિશન પર કેન્દ્રિત હોય છે. તેમને શીખવવામાં આવે છે કે કોઈ બિલ્ડિંગમાં ઘૂસીને સેકન્ડોમાં દુશ્મન અને બંધકમાં ફરક કેવી રીતે કરવો. શૂટિંગ એટલું સચોટ હોય છે કે ભૂલની કોઈ શક્યતા રહેતી નથી. બંધક છોડાવવાના દૃશ્યોનો વારંવાર અભ્યાસ કરાવવામાં આવે છે, જેથી અસલી ઓપરેશનમાં કોઈ ખચકાટ ન થાય. આ ઉપરાંત, ચૂપચાપ ઘૂસણખોરી, રાત્રિ ઓપરેશન, હવાથી પેરાશૂટ જમ્પ અને પાણીના રસ્તે પ્રવેશ જેવી તકનીકો પર પણ મહારત આપવામાં આવે છે. બધું જ અસલી મિશન જેવું બનાવીને વારંવાર કરાવવામાં આવે છે.